NICE yi ringanyete ro sungula vutshunguri bya vutumbuluxi lebyi nga pfunaka tincece, vana na vantshwa lava endlaka vutshunguri bya khensa ku papalata ku lahlekeriwa hi ku twa.
Cisplatin i murhi wa matimba wa vutshunguri bya tikhemikhali lowu tirhisiwaka ngopfu ku tshungula tinxaka to tala ta khensa ya vana. Hiku famba ka nkarhi, cisplatin yinga hlengeletana eka ndleve yale ndzeni naswona yivanga ku pfimba na ku onhaka loku tivekaka tani hi ototoxicity, leswi kunga xin’wana xa swivangelo swa ku lahlekeriwa hi ku twa.
Switsundzuxo swo hetelela swa xitshuriwa swi ringanyeta ku tirhisiwa ka sodium thiosulfate leyi nga riki na mati, leyi tlhelaka yi tiviwa tanihi Pedmarqsi naswona yi endliwaka hi Norgine, ku sivela ku lahlekeriwa hi ku twa loku vangiwaka hi vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin eka vana va malembe ya n’hweti yin’we ku ya eka 17 wa malembe lava nga na swirhumbana swo tiya leswi nga hangalakaka eka swiphemu swin’wana swa miri.
Kwalomu ka 60% wa vana lava tshunguriwaka hi cisplatin va ta va na ku lahlekeriwa hi ku twa loku nga heriki, na 283 wa timhangu letintshwa ta ku lahlekeriwa hi ku twa hi ototoxic leti kumiweke eka vana lava nga ehansi ka malembe ya 18 eNghilandhi exikarhi ka 2022 na 2023.
Murhi lowu, lowu nyikiwaka tanihi ku nghenisiwa hi muongori kumbe dokodela, wu tirha hi ku boha eka cisplatin leyi nga tekiwa hi tisele ni ku sivela ku tirha ka yona, xisweswo wu sivela ku onhaka ka tisele ta tindleve. Ku tirhisiwa ka sodium thiosulfate anhydrous a swi khumbi ku tirha kahle ka vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin.
Ku ringanyetiwa leswaku eka lembe ro sungula ra xitsundzuxo xa ku tirhisiwa ka sodium thiosulfate leyi nga riki na mati, kwalomu ka 60 wa timiliyoni ta vana na vantshwa eNghilandhi va ta faneleka ku kuma murhi lowu.
Ku lahlekeriwa hi ku twa hikwalaho ka vutshunguri bya khensa swi nga va na nkucetelo wo biha eka vana na mindyangu ya vona, hikokwalaho hi tsakile ku kota ku bumabumela ndlela leyi ya vutshunguri bya vutumbuluxi.
Lowu i murhi wo sungula lowu tiyisisiweke ku sivela na ku hunguta vuyelo bya ku lahlekeriwa hi ku twa naswona wu ta va na nkucetelo lowukulu eka vutomi bya vana na vantshwa.
Helen u ye emahlweni a ku: “Xitsundzuxo xa hina xa vutshunguri lebyi bya vutshila xi kombisa ku tinyiketela ka NICE ku dzikisa mianakanyo eka leswi nga swa nkoka swinene: ku yisa vukorhokeri lebyinene eka vavabyi hi ku hatlisa ni ku tiyiseka leswaku mali yi va ya nkoka eka muhakeri wa xibalo.”
Rungula leri humaka eka minkambisiso yimbirhi ya tliliniki yi kombise leswaku vutshunguri lebyi byi lava ku hunguta hi hafu mpimo wa ku lahlekeriwa hi ku twa eka vana lava amukeleke vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin. Nkambisiso wun’wana wa tliliniki wu kumile leswaku vana lava amukeleke vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin lebyi landzeriweke hi anhydrous sodium thiosulfate a va ri na mpimo wa 32.7% wa ku lahlekeriwa hi ku twa, loko ku pimanisiwa na mpimo wa 63% wa ku lahlekeriwa hi ku twa eka vana lava amukeleke vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin ntsena.
Eka nkambisiso wun’wana, 56.4% wa vana lava amukelaka cisplatin ntsena va vile na ku lahlekeriwa hi ku twa, loko ku pimanisiwa na 28.6% wa vana lava amukelaka cisplatin leyi landzeriwaka hi anhydrous sodium thiosulfate.
Minkambisiso yi tlhele yi kombisa leswaku loko vana va sungula ku lahlekeriwa hi ku twa, hi ntolovelo a ku nga ri kukulu ngopfu eka lava tirhisaka sodium thiosulfate leyi nga riki na mati.
Vatswari va byele komiti leyi tiyimeleke ya NICE leswaku loko ku lahlekeriwa hi ku twa ku humelela hikwalaho ka vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin, swi nga khumba ku kula ka mbulavulo ni ririmi, swin’we ni ku tirha exikolweni ni le kaya.
Hi tsakela ku mi tivisa leswaku murhi lowu wo pfula ndlela wu ta tirhisiwa eka vavabyi lavatsongo lava nga eka vutshunguri bya khensa ku sivela ku lahlekeriwa hi ku twa tanihi vuyelo bya vutshunguri bya tikhemikhali bya cisplatin.
Ralph u ye emahlweni a ku: "Hi langutele ku vona murhi lowu eswibedlhele etikweni hinkwaro naswona hi tshemba leswaku vana hinkwavo lava nga vuyeriwaka eka wona ku nga ri khale va ta fikelela vutshunguri lebyi byo ponisa vutomi. Hi khensa vaseketeri va hina eka ku hoxa xandla ka vona, loku endleke leswaku RNID yi kota ku nyika NICE miehleketo ya nkoka na vumbhoni byo pfuneta ku endla leswaku murhi lowu wu kumeka ngopfu etikweni hinkwaro ra UK. Leri i ro sungula leswaku murhi wu endliwa hi ku kongoma ku sivela ku lahlekeriwa hi ku twa naswona i leyi bumabumeriwaka ku tirhisiwa eka NHS Leyi i xiendlakalo xa nkoka lexi nga ta nyika lava vekisaka ni ku tumbuluxa vutshunguri bya ku lahlekeriwa hi ku twa ku titshemba leswaku va nga tisa murhi emakete hi laha ku humelelaka.”
Vutshunguri byi ta kumeka eka NHS eNghilandhi ku nga si hela tin’hweti tinharhu ku sukela loko ku kandziyisiwile nkongomiso wo hetelela wa NICE.
Khamphani yi nghene eka ntwanano wa mabindzu wa xihundla ku phakela sodium thiosulfate leyi nga riki na mati eka Vukorhokeri bya Rihanyo bya Rixaka hi nxavo lowu hungutiweke.